‘Gedragscode decoratie prullenbak’

prullebakSinds de invoering van het lokale dualisme in 2002 werden de gemeenteraden in Nederland wettelijk verplicht om een gedragscode vast te stellen. Een code waarin iedere gemeenteraad met elkaar afspraken moest maken en vastleggen over hoe men in de desbetreffende gemeenteraad onder andere met elkaar wenste om te gaan. Doel hierbij was dat iedereen zich ook aan de vastgestelde gedragscode zou houden. Overigens geen juridisch document. 

Vanaf de invoering van de wettelijk verplichte gedragscode, heeft deze code geleid tot allerlei gedoe, omdat er altijd wel een aantal gemeenteraadsleden te vinden zijn, die zich willens en wetens, terecht of niet terecht, niet aan de vastgestelde gedragscode wensen te houden. En wat doet een gemeenteraad dan.

Ik denk nog wel eens terug aan het monistische stelsel. Dat stelsel kende geen wettelijke verplichte gedragscode, waren er wel wat geschreven en ongeschreven regels, werden felle discussies gevoerd, maar hoefde niemand zich zorgen te maken over omgangsvormen. Iedereen hield zich simpel aan de geschreven en ongeschreven regels. Gewoon zoals volwassen mensen en zeker raadsleden horen te doen. Vrijwel nooit gedoe.     

Stadsbelangen heeft zich in de afgelopen jaren steeds kritisch opgesteld over deze gedragscode, want wat heb je aan een gedragscode als er geen handhavinginstrumenten zijn. Dit nog los van de gedachte dat het te zot voor woorden is, dat volksvertegenwoordigers met elkaar moeten afspreken hoe zij met elkaar zouden moeten omgaan.

Recentelijk heeft de Minister van Binnenlandse Zaken de Delftse gemeenteraad geantwoord naar aanleiding van een voorbeeld die aan haar was voorgelegd. Het ging hierbij om het feit dat raadsleden burgers hadden bijgestaan bij een gerechtelijke procedure tegen de gemeente. Ook voerde een raadslid het woord bij de bezwaarcommissie, terwijl hét podium van een raadslid toch de gemeenteraadsvergadering is. In de Delftse gedragscode is afgesproken dat raadsleden burgers niet bijstaan bij de bezwaarcommissies. Dit met het oog op mogelijke tegenstrijdige belangen.

Ook werd in het voorbeeld aan de minister gevraagd hoe zij aankeek tegen een situatie, waarbij raadsleden kosten voor juridische bijstand van burgers, die een procedure tegen de gemeente voeren, voor hun rekening nemen. Het antwoord van de minister was bijzonder. Wettelijk mag het allemaal, maar of het wenselijk is, dat raadsleden dergelijke acties uitvoeren, was zeer de vraag. De minister adviseerde om dit te regelen in de gedragscode en als een raadslid zich daaraan niet houdt, het betreffende raadslid hierop aan te spreken. 

Conclusie is dus, dat volgens de minister de raadsleden elkaar tot Sint Juttemis kunnen blijven aanspreken als men zich niet houdt aan afspraken, die in de gedragscode zijn vastgelegd. Verder dan dat zijn er geen handhavinginstrumenten beschikbaar. Hiermee kan de gedragscode worden afgevoerd. We hoeven voortaan dus geen onnodige energie meer te besteden aan zaken die veel energie kosten en uiteindelijk nergens toe leiden. De raad kan dan weer al haar energie gebruiken voor zaken waar écht energie aan besteed moet worden.

Mijn voorstel zou zijn om de gedragscode aan te passen en daarin één zin op te nemen, namelijk: ‘We spreken af, dat we niets afspreken’. Vervolgens de gedragscode netjes inlijsten, bijvoorbeeld ‘Delfts Blauw’ lijstje, en bewaren op een mooie plek, namelijk:
‘de prullenbak.’ 

Aad Meuleman

Snoepreisjes?

Binnen de Delftse gemeenteraad is enige commotie ontstaan over  een vermeend “snoepreisje” naar Zuid-Afrika. Dit op uitnodiging van de VNG. De VNG heeft aan vijf gemeenten gevraagd of één  raadslid (per gemeente) bereid is deel te nemen aan deze reis en tijdens een workshop een presentatie te verzorgen voor raadsleden uit Nicaragua, Zuid Afrika en Sri Lanka met als onderwerp:  burgerparticipatie.   

De commotie is vooral ontstaan, omdat de uitnodiging van de VNG,  die net na aanvang van het zomerreces binnenkwam, een vooropgezet spelletje leek, waarbij het presidium de raad direct  liet weten Wim Bot de meest geschikte kandidaat te vinden. Overigens bestond het presidium dat deze mededeling liet uitgaan alleen uit vertegenwoordigers van coalitiepartijen. De conclusie zou kunnen zijn dat men er vooral op gestuurd heeft om Wim Bot als raadslid aan te wijzen voor deze missie.   

Onder druk heeft men uiteindelijk alle raadsleden de mogelijkheid geboden om zich voor deze reis aan te melden en zowaar er bleek nog een kandidaat te zijn. Stadsbelangen vindt, omdat  beide kandidaten aan de voorwaarden van de VNG voldoen, dat de kandidaat door loting moet worden aangewezen. Een simpel  klusje. Verder geen problemen zou je zeggen.   

Maar niets is minder waar. Er is zelfs een heuse discussie ontstaan en de fractievoorzitters zijn opgetrommeld voor een ingelaste  vergadering. Waar gaat dit over, denk ik dan?  STIP heeft al te kennen gegeven een voorkeur voor Wim Bot te hebben. Coalitiegenoten laten elkaar niet vallen en de andere kandidaat is toch van een oppositiepartij? Met deze houding maakt STIP er een politiek  item van en daardoor zichzelf belachelijk.   

Ook het standpunt van de SP is op z’n minst twijfelachtig en ook vooral populistisch van aard. De SP vindt dat er sprake is van een snoepreisje. Het is allemaal onzin en je kunt ook via de digitale weg met elkaar communiceren. Deze redenering volgend zou de raad ook niet meer bij elkaar hoeven te komen en via de digitale weg  besluiten kunnen nemen. (iets om over na te denken?)    Bovendien vraag ik me af waarom de SP een dergelijk protest  niet laat horen naar de eigen Tweede Kamerfractie. Zomaar een greep  uit de buitenlandse reizen van SP Tweede Kamerlid H. van Bommel: 26.04.2005 t/m 01.02.2005 Porto Allegro, Brazilië, Wereld Sociaal Forum  18.01.2006 t/m 25.01.2006 Bamako, Mali, Wereld Sociaal Forum  03.05.2006 t/m 07.05.2006 Athene, Griekenland, Europees Sociaal Forum  10.06.2006 t/m 11.06.2006 Kopenhagen, Denemarken   

Het gaat hier zeker niet om “snoepreisjes”, maar om in contact te komen  met  mensen van andere culturen en om van elkaar te leren. Daar is niets mis  mee.  Bovendien worden de kosten ook nog eens door de VNG betaald, die daarvoor  geld heeft gereserveerd. Ik ga deze week wel naar het ingelaste overleg, maar zal er niet lang  zijn als  blijkt dat er sprake is van een coalitie-, oppositiespelletje. Ik bedenk  me  ineens dat ik al te veel energie aan dit onderwerp heb besteed.   
Aad Meuleman